|
ÇOCUĞUN YAŞAMINDA BABANIN ROLÜ
BABALAR İÇİN BİR HİKÂYE…
BİRGÜN MUTLAKA...
Bir gün, çocuğum doğdu. O dünyaya geldiğinde, yetişmem
gereken uçaklar ve ödenmesi gereken faturalarla meşguldüm. Ben
uzaklardayken yürümeyi öğrendi. Konuşmayı da öyle. Ve biraz
büyüdüğünde, “Senin gibi olmak istiyorum baba” demeye başladı.
İşyerine telefon açıp, “Baba, eve ne zaman geleceksin?” diye sorardı
ikide bir. “Ne zaman geleceğimi bilmiyorum oğlum. Ama geldiğimde
birlikte güzel bir vakit geçireceğimizden emin olabilirsin.”
Yıllar öylece geçip gitti. Oğlum on yaşına geldi. Ona güzel bir top
aldım. “Top için teşekkürler baba!” dedi, “Haydi oynayalım.” “Bu hafta
sonu tamamlamam gereken işler var” dedim. “Bugün olmaz, haftaya,
tamam mı?” “Tamam” dedi, fakat yüzündeki gülümseme eksilmedi.
“Büyüyünce baba” dedi, “ben de senin gibi olmak istiyorum.”
Yıllar öylece geçip gitti. Oğlum önce ilkokuldan, sonra liseden, sonra
üniversiteden mezun oldu. Bu durumda, başka birçok baba gibi, benim
de söylemem gereken bir şeyler vardı. “Seninle gurur duyuyorum”
oğlum dedim. “Gel, şöyle biraz oturalım; sana diyeceklerim var.” Başını
salladı ve gülümseyerek: “Arkadaşlara sözüm var baba” dedi. “Sen
arabanın anahtarlarını verebilir misin bana? Sonra görüşürüz, oldu
mu?”
Yıllar öylece geçip gitti. Emekli oldum. Artık bol bol vaktim vardı.
Oğlum ise başka bir şehirde iyi bir iş bulmuştu, orada yaşıyordu. Bir
gün ona telefon ettim. “Eğer sence de uygunsa, hafta sonu buraya gel
de hasret giderelim” dedim. “Sevinirim baba” dedi. “Bir bakayım,
müsait bir vakit bulabilirsem, gelirim. Ama şu sıralar işlerim çok
yoğun. Fakat seninle görüşmeyi ben de istiyorum, baba.” “Peki, ne
zaman gelirsin oğlum?” “Ne zaman olur bilmiyorum, baba. Şimdi bir iş
görüşmem var, ona yetişmem gerek. Sonra ararım seni. Geldiğimde
birlikte güzel vakit geçireceğimizden emin olabilirsin.”
Ve telefonu kapattığımda, oğlumun çocukluk hayalini
gerçekleştirdiğini anladım. Çocukluk hayalini gerçekleştirdiğini...
Örnek aldığı babasına benzediğini... Büyüyünce tıpkı babası gibi
olduğunu...
(Tercüme-uyarlama: Emine Aydın)
Çocukların Kişilik Gelişiminde Babaların Rolü
·
Baba bebeğin erken duygusal ve sosyal gelişiminde önemli bir rol oynar.
Baba bebeğiyle süre olarak daha az zaman geçirse bile burada önemli
olan, annede olduğu gibi geçirilen sürenin ne kadar olduğundan çok,
sürenin nasıl geçirildiğidir. Etkileşimin kalitesi süreden daha önemlidir.
· Etkin bir baba rolü çocukların her türlü gelişimlerine olumlu etki
etmektedir. Babanın çocuğu ile ilişki kurma biçimi çocuğun kişiliğini etkiler.
Örneğin aşırı otoriter tavır ve ilgisizlik çocukların utanç, çekingenlik gibi
kişilik özellikleri geliştirebilmelerine neden olabilmektedir. İlgili ve sevgi
dolu bir tavır ise çocukların sosyal uyum yeteneklerinin artmasına, liderlik
özellikleri geliştirebilmelerine etki etmektedir. Babanın sağlıklı bir
otorite sağlayamadığı, disiplinsiz ve aşırı hoşgörülü bir tutumda olması ise
çocukların bazı uyum ve davranış bozuklukları yaşama olasılığını
artırmaktadır.
· Babanın en önemli rollerinden biri de çocuğun cinsel kimliğini kazanması
sırasındadır. Kız ve erkek çocukların doğuştan getirdikleri kendi cinsiyet
rollerine ait özellikleri ancak sağlıklı modellerin izlenmesi ve taklit
edilmesi yoluyla gelişebilmektedir. Babanın aile içindeki tavrı, fonksiyonu,
çocuğuyla kurduğu yakın, açık ve güvenli bir ilişki, özellikle erkek çocuğun
baba ile özdeşleşmesini kolaylaştırmakta ve kendi cinsiyet rolünü
geliştirmesine yardımcı olmaktadır. Erkek çocuklar taklit edebilecekleri
ya da yakın ilişki kurarak özdeşleşebilecekleri iyi bir model
bulamadıklarında kendi cinsel kimlik gelişimleri bu durumdan olumsuz
etkilenebilmektedir. Ya da babanın aile içinde yeterince etkin olamadığı
durumlarda erkek çocukların erkeklik özelliklerinin yeterince
gelişememesi riskinin oluşabileceği bilinmektedir.
· Aynı şekilde kız çocuklar için de babanın rolü, karşı cinsi anlaması, kendine
güven geliştirebilmesi açısından önem taşımaktadır. Babayla iletişimde
bulunarak erkeklere nasıl tepkide bulunacaklarını ve erkeklerin kendi
cinsiyetlerine nasıl tepkide bulunduklarını öğrenmektedirler. Yetersiz
baba modeli ya da baba yoksunluğu kız çocukları özellikle ergenlik
döneminde etkilemekte ve ergenlik sıkıntılarının daha şiddetli yaşanmasına
neden olabilmektedir.
· Baba, ailede ''güven supabı'' olarak değerlendirildiğinden, yokluğu
durumunda çocukta, bazı korkulara, güvensizlik belirtilerine ve sosyal
gelişimde gecikmelere rastlanabilir. Özgüvenli çocuklar babalarıyla iyi
ilişki kuran çocuklar olduğu saptanmıştır. Ayrıca erken gelişim yıllarından
itibaren çocuklarıyla ''tensel temas'' içerisinde olan, onları kucaklayan
babaların, çocuklarının ileriki okul başarılarını olumlu etkiledikleri
saptanmıştır.
NELER YAPABİLİRSİNİZ?
Çocuğunuzu ödüllendirmek için büyük başarılar beklemeyin. Küçük
çabalar bile ödüllendirilmesi için yeterlidir.
Hafta sonu bir belediye otobüsüne binerek şimdiye kadar hiç
geçmediğiniz yollardan geçip yeni yollar görün.
Zaman zaman size ait bir sorumluluğu çocuğunuzun yerine getirmesini
isteyin.
“Benim yerime….. yaparsan çok mutlu olacağım” diyerek yetişkin gibi
olma gereksinimini ve kendini yeterli, faydalı hissetme gereksinimini
karşılayın.
Birkaç çiçek tohumu alın ve beraberce saksılara ekin. Bakım
sorunluluğunu çocuğunuza verin. Hangi tohumdan nasıl çiçekten
çıkabilmeği hakkında tahminlerde bulunmasının isteyin farklılıkları
izleyin.
Büyük marketlerde, alışveriş merkezlerinde dağıtılan yada posta
kutularına atılan ürün tanıtım broşürlerindeki eşyalar, yiyecekler vb.
hakkında (nerede kullanılır, ne işe yarar, tadı nasıldır?) konuşun.
Çocuğunuzun dikkatini hareket eden şeylere ( insanlar, araçlar,
bitkiler vb. )çekin. Nasıl hareket ettiklerini konuşun. Bazı hareketsiz
şeyleri nasıl hareket ettirebileceğini sorun ve denetin.
Çocuğunuzu dinlemek için mutlaka zamanınız olmalıdır. Çocuğunuz sizin
kendisini dinlediğinizi hissettiğinde size olan sevgisi ve saygısı artacak
ve kendisi de başkalarını dinlemek için sizi örnek alacaktır.
Haftanın her hangi bir gününü aileniz için özel bir gün olarak belirleyin
ve o gün mutlaka özel bir şeyler yapın.
Çocuğunuza duyduğunuz sevgiyi sözel olduğu kadar fiziksel olarak da
ifade edin. Öpün kucağınıza alın sizi hissetsin. Bu hem size hem de
çocuğunuza olumlu bir enerji sağlayacaktır.
Farklı kalınlıklardaki kalemlerle resim yapmasına fırsat verin. Farklı
uçların farklılığına dikkat çekin.
Kendiliğinden yöneldiği olumlu davranışların farkına vardığınızı
hissettirin. Bu çocuğunuzu mutlu edeceği gibi diğer olumlu davranışları
içinde teşvik edici olacaktır.
DERLEĞEN
GÜLEN ELMA ANAOKULU REHBERLİK SERVİSİ
|